<\/p>\n
Wed\u0142ug \u015awiatowej Organizacji Zdrowia (WHO) na za\u0107m\u0119 cierpi oko\u0142o 17 milion\u00f3w ludzi na \u015bwiecie (dane z 2018 roku). W Polsce dotyka ona 2.4% populacji, w tym g\u0142\u00f3wnie osoby powy\u017cej 60. roku \u017cycia. Dane z G\u0142\u00f3wnego Urz\u0119du Statystycznego (GUS) wskazuj\u0105 na wzrost liczby chorych na za\u0107m\u0119 o oko\u0142o 1.3% do roku 2035.<\/p>\n
Nieleczona katarakta nigdy nie objawia si\u0119 b\u00f3lem, co cz\u0119sto op\u00f3\u017ania decyzj\u0119 pacjent\u00f3w o wizycie u specjalisty i rozpocz\u0119ciu leczenia. Jedyn\u0105 skuteczn\u0105 metod\u0105 w walce z t\u0105 chorob\u0105 jest operacja, podczas kt\u00f3rej zm\u0119tnia\u0142\u0105 soczewk\u0119 zast\u0119puje si\u0119 sztuczn\u0105, co przywraca pacjentowi mo\u017cliwo\u015b\u0107 widzenia.<\/p>\n
Za\u0107ma to choroba, w kt\u00f3rej dochodzi do zamglenia naturalnie przejrzystej cz\u0119\u015bci oka. Katarakta post\u0119puje stopniowo, wraz z wiekiem. Pocz\u0105tkowo soczewka traci elastyczno\u015b\u0107, a z czasem ulega stopniowemu zm\u0119tnieniu, przez co przepuszcza mniej \u015bwiat\u0142a do wewn\u0105trz.<\/p>\n
Wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 dwa g\u0142\u00f3wne typy katarakty: pierwotn\u0105 i wt\u00f3rn\u0105. Za\u0107ma pierwotna mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 u niemowl\u0105t (za\u0107ma wrodzona) i jest zazwyczaj spowodowana czynnikami genetycznymi lub chorobami przeniesionymi przez matk\u0119 podczas ci\u0105\u017cy. Inne rodzaje za\u0107my to: za\u0107ma starcza, metaboliczna (b\u0119d\u0105ca konsekwencj\u0105 schorze\u0144 takich jak cukrzyca) czy urazowa (spowodowana bezpo\u015brednim uszkodzeniem soczewki). Za\u0107ma mo\u017ce tak\u017ce przyjmowa\u0107 r\u00f3\u017cne formy, w tym j\u0105drow\u0105, korow\u0105 i podtorebkow\u0105.<\/p>\n
Za\u0107ma wt\u00f3rna to zm\u0119tnienie torebki soczewki wyst\u0119puj\u0105ce u oko\u0142o 25% pacjent\u00f3w po operacji katarakty.<\/p>\n
Najcz\u0119stsze objawy za\u0107my to obni\u017cenie ostro\u015bci wzroku, przymglone widzenie oraz trudno\u015bci w rozr\u00f3\u017cnianiu kolor\u00f3w. Mog\u0105 one rozwija\u0107 si\u0119 stopniowo i pocz\u0105tkowo by\u0107 niezauwa\u017calne, ale z czasem znacz\u0105co wp\u0142ywaj\u0105 na codzienne funkcjonowanie.<\/p>\n
Diagnozowanie za\u0107my wykonuje si\u0119 podczas rutynowego badania okulistycznego. Jest ono ca\u0142kowicie nieinwazyjne i nie powinno wywo\u0142ywa\u0107 \u017cadnych obaw u pacjent\u00f3w.<\/p>\n
Podstawow\u0105 metod\u0105 stosowan\u0105 przez okulist\u00f3w jest sprawdzanie oka za pomoc\u0105 biomikroskopu, kt\u00f3ry umo\u017cliwia dok\u0142adne przyjrzenie si\u0119 soczewce. Dzi\u0119ki temu lekarz mo\u017ce oceni\u0107 stopie\u0144 jej zm\u0119tnienia oraz sprawdzi\u0107 stan dna oka.<\/p>\n
Specjalista r\u00f3wnie\u017c pyta o histori\u0119 medyczn\u0105 pacjenta, w tym o wyst\u0119powanie chor\u00f3b takich jak cukrzyca czy o ewentualne przypadki katarakty w rodzinie (co mo\u017ce wskazywa\u0107 na predyspozycje genetyczne). Okulista mo\u017ce tak\u017ce zapyta\u0107 o objawy, kt\u00f3re pacjent zauwa\u017cy\u0142, typu problemy z widzeniem w nocy, co mo\u017ce pom\u00f3c w ocenie stopnia zaawansowania choroby.<\/p>\n
Leczenie za\u0107my skupia si\u0119 g\u0142\u00f3wnie na interwencji chirurgicznej. Operacja, trwaj\u0105ca zazwyczaj oko\u0142o 15-30 minut, jest przeprowadzana w warunkach ambulatoryjnych przy u\u017cyciu miejscowych \u015brodk\u00f3w znieczulaj\u0105cych.<\/p>\n
Podstawow\u0105 i najcz\u0119\u015bciej stosowan\u0105 metod\u0105 jest fakoemulsyfikacja. Technika ta polega na wykonaniu ma\u0142ego naci\u0119cia w okolicy rog\u00f3wki, przez kt\u00f3re wprowadzany jest fakoemulsyfikator. Urz\u0105dzenie to generuje drgania ultrad\u017awi\u0119kowe, kt\u00f3re rozkruszaj\u0105 zm\u0119tnia\u0142\u0105 soczewk\u0119, umo\u017cliwiaj\u0105c usuni\u0119cie jej z oka. Nast\u0119pnie wszczepiany jest sztuczny implant.<\/p>\n
Wyniki leczenia za\u0107my s\u0105 zazwyczaj bardzo dobre. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 pacjent\u00f3w do\u015bwiadcza znacz\u0105cej poprawy widzenia po operacji. Zale\u017cy to od wielu czynnik\u00f3w, w tym od staranno\u015bci przestrzegania zalece\u0144 od okulisty w okresie rekonwalescencji.<\/p>\n